In het eerste onderdeel hebben we de belangrijkste internationale resultaten van PIRLS 2006 gegeven en toegelicht. We zullen in dit tweede onderdeel voorlopige verklaringen proberen te geven voor deze resultaten. Grondige analyses moeten nog worden uitgevoerd. Dus er zullen hier hypotheses worden weergegeven.  
Er werd reeds aangegeven dat er in PIRLS 2006 informatie wordt verzameld over de leesprestaties en over de thuis-, school- en klasomgeving. Het PIRLS-onderzoek bestudeert dus hoe verschillende thuis- en schoolfactoren de prestaties van leerlingen beïnvloeden. We zullen eerst enkele kenmerken van de leerlingen behandelen als mogelijke verklarende factor. Vervolgens worden enkele thuisfactorenbesproken en als laatste zeggen we iets over een paar schoolfactoren.